Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu\u2019nda say\u0131lm\u0131\u015f bulunan mal\u00ee veya manev\u00ee haklar\u0131n ihl\u00e2li s\u00f6z konusu oldu\u011funda kanun koyucu taraf\u0131ndan hak sahibine dava ve talep haklar\u0131 tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Maddi ve manevi haklar\u0131n ihlali s\u00f6zle\u015fmeye dayal\u0131 olabilece\u011fi gibi haks\u0131z fiil nedeniyle de ger\u00e7ekle\u015febilmektedir. Eser sahipli\u011finden do\u011fan haklar\u0131n ihl\u00e2l edilmesi sebebiyle a\u00e7\u0131labilecek hukuk davalar\u0131 \u015funlard\u0131r;<\/p>\n\n\n\n
1) Eser sahipli\u011finin tespiti davas\u0131 (FSEK m. 15, HMK m. 106).<\/p>\n\n\n\n
2) Tecav\u00fcz\u00fcn ref\u2019i davas\u0131 (FSEK m. 66, FSEK m. 67, FSEK m. 68, HMK m. 105).<\/p>\n\n\n\n
3) Tecav\u00fcz\u00fcn men\u2019i davas\u0131 (FSEK m. 69, HMK m.105).<\/p>\n\n\n\n
4) Tazminat davas\u0131 (FSEK m. 70). Belirsiz alacak ve tespit davalar\u0131 (HMK m. 107) da tazminat davalar\u0131 i\u00e7erisinde yer almaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
5) Kazanc\u0131n iadesi davas\u0131 (FSEK m. 70, 3).<\/p>\n\n\n\n
6) Tecav\u00fcz\u00fcn Tespiti Davas\u0131 (HMK m. 106, TMK m. 25, TTK m. 58, 1).<\/p>\n\n\n\n
Bu davalar bak\u0131m\u0131ndan FSEK m. 66\/4, eser sahibinin, ikamet etti\u011fi yerde de tecav\u00fcz\u00fcn kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve \u00f6nlenmesi davalar\u0131n\u0131 a\u00e7abilece\u011fini d\u00fczenlemektedir. Buna g\u00f6re, s\u00f6z konusu davalar eser sahibinin tercihine g\u00f6re ya Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 6 gere\u011fince daval\u0131n\u0131n ikametgah\u0131 mahkemesinde ya da kendisinin ikamet etti\u011fi yer mahkemesinde a\u00e7\u0131labilir. Ayr\u0131ca, fikri haklara tecav\u00fcz, haks\u0131z fiil niteli\u011fi ta\u015f\u0131yorsa davan\u0131n HMK m. 16\u2019ya g\u00f6re haks\u0131z fiilin yani fikri haklara tecav\u00fcz\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi yer mahkemesinde de a\u00e7\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. S\u00f6zle\u015fme ve tasarruflardan do\u011fan davalarda ise genel yetki kurallar\u0131 (HMK m. 6) ge\u00e7erlidir. Fikri m\u00fclkiyete ili\u015fkin b\u00fct\u00fcn davalarda g\u00f6revli mahkeme, Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan kurulan ihtisas mahkemeleridir. Bu kapsamda hukuk davalar\u0131nda g\u00f6revli mahkeme, dava konusunun miktar\u0131na ve kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olan cezaya bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n Fikri ve S\u0131nai Haklar Hukuk Mahkemeler,, ihtisas mahkemesi bulunmad\u0131\u011f\u0131 takdirde ise asliye hukuk mahkemeleridir.<\/p>\n\n\n\n
Davalar\u0131n a\u00e7\u0131labilmesi i\u00e7in \u00f6nemli bir husus zamana\u015f\u0131m\u0131d\u0131r. 5846 say\u0131l\u0131 Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda, hukuk davalar\u0131 i\u00e7in herhangi bir zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcresi \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir. Bu durumda zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcreleri, 6098 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanununun zamana\u015f\u0131m\u0131na ili\u015fkin genel h\u00fck\u00fcmleri \u00e7er\u00e7evesinde belirlenecektir. Bor\u00e7lar Kanununda zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcreleri borcun kayna\u011f\u0131na g\u00f6re de\u011fi\u015fti\u011fi i\u00e7in bu husus \u00f6nemlidir. 6098 say\u0131l\u0131 Bor\u00e7lar Kanununun 146. maddesi uyar\u0131nca, her alacak 10 y\u0131ll\u0131k zamana\u015f\u0131m\u0131na tabidir. Buna g\u00f6re, s\u00f6zle\u015fmeden do\u011fan telif hakk\u0131 ihlallerinde eser sahibinin talep hakk\u0131 kural olarak 10 y\u0131ld\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, taraflar aras\u0131nda akdedilmi\u015f bir s\u00f6zle\u015fme olmamas\u0131 ve eser \u00fczerindeki maddi veya mali telif haklar\u0131n\u0131n haks\u0131z fiil neticesinde ihlal edilmi\u015f olmas\u0131 durumunda ise zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcreleri Bor\u00e7lar Kanunu madde 72 uyar\u0131nca 2 ve 10 y\u0131ld\u0131r. Ayr\u0131ca 5846 say\u0131l\u0131 Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu madde 68\/1\u2019de d\u00fczenlenmi\u015f olan \u201cmutad bedelin 3 kat\u0131n\u0131 isteme\u201d hakk\u0131na ili\u015fkin davada da \u201cfarazi s\u00f6zle\u015fme\u201d oldu\u011fu kabul edildi\u011finden, Yarg\u0131tay\u2019a g\u00f6re 10 y\u0131ll\u0131k zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcresi ge\u00e7erli olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Usul Hukukumuzda ispat y\u00fck\u00fc kural olarak davac\u0131dad\u0131r. Ancak, yasa koyucu ispat y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bak\u0131m\u0131ndan FSEK\u2019 m. 76 da telif hakk\u0131 sahipleri lehine bir d\u00fczenleme yapm\u0131\u015ft\u0131r. Daval\u0131 taraf\u0131n, kendisinden talep edilen belgeleri mahkemeye sunamamas\u0131 durumunda davac\u0131 taraf\u0131n hakl\u0131 oldu\u011fu kabul edilecektir. S\u00f6z konusu davalar\u0131n ihtisas alan\u0131na girmesi ve birden \u00e7ok taleple a\u00e7\u0131labilecek olmas\u0131 ay\u0131n zamanda taleple ba\u011fl\u0131l\u0131k ilkesi nedeniyle kah kayb\u0131na u\u011fran\u0131lmamas\u0131 i\u00e7in uzman yard\u0131m\u0131 al\u0131nmas\u0131 \u00f6nem arz etmekte olup muhakkak bir avukat yard\u0131m\u0131 ile a\u00e7\u0131lmas\u0131 tavsiye edilir.<\/p>\n\n\n\n
Av. Zeynep B\u00fc\u015fra B\u0130LG\u0130N<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu\u2019nda say\u0131lm\u0131\u015f bulunan mal\u00ee veya manev\u00ee haklar\u0131n ihl\u00e2li s\u00f6z konusu oldu\u011funda kanun koyucu taraf\u0131ndan hak sahibine dava ve talep haklar\u0131 tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Maddi ve manevi haklar\u0131n ihlali s\u00f6zle\u015fmeye dayal\u0131 olabilece\u011fi gibi haks\u0131z fiil nedeniyle de ger\u00e7ekle\u015febilmektedir. Eser sahipli\u011finden do\u011fan haklar\u0131n ihl\u00e2l edilmesi sebebiyle a\u00e7\u0131labilecek hukuk davalar\u0131 \u015funlard\u0131r; 1) Eser sahipli\u011finin tespiti davas\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":25,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-43","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/43","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/43\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":47,"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/43\/revisions\/47"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/25"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.zeynepbusrabilgin.av.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}